کنگره آزادی ایران؟ 

با دیدنِ عنوان این همایش کنجاو شدم که آیا خطای زبانی دارد و می خواسته اند بنویسند: "کنگره آزادی در ایران" یا نه. این عنوان در شکل کنونی اش، "کنگره آزادی ایران" به این معناست که شرکت کنندگان در این نشست، می خواهند ایران را از دست کسانی که آن کشور را با زور گرفته اند، بازپس بگیرند. یعنی کنگره انقلابیون براندازی که آزاد کردن کشور و رها کردن مردمانی که در چنگال حکومت کنونی به گروگان گرفته شده اند، هستند. اما کنگره آزادی در ایران، بمعنای نشستی درباره گفتگو در پیوند با چگونگی رسیدن به آزادی در ایران می تواند باشد. این دو عنوان با هم تفاوت های بنیادی دارد. اولی درباره انقلابی گری در چارچوب پروژه ای نظامی برای براندازی حکومت و جایگزین کردن آن است. اما عنوان دوم با گفتمان های فلسفی و سیاسی و اجتماعی سروکار دارد و نیاز به گستره ای بازتر با شرکت سیاستمداران و پژوهشگران علوم اجتماعی دارد. مراد برگزار کنندگان این کنگره کدام یک از این دو عنوان بوده است؟  

برای یافتن پاسخ به این پرسش که هدف از برگزاری این کنگره چیست، بناگزیر، ویدیوی سخنرانی ها در آن را دنبال کردم و هرچه بیشتر گشتم، کمتر یافتم. در حقیقت دیدن ویدیوها و شنیدن سخنرانی ها، بجا ی پاسخ دهی، پرسش های مرا بیشتر کرد. برای نمونه این که چرا کسی از ویژگی و یا ویژگی های پدیده ای بنام "ایران" که شرکت کنندگان این کنگره را به هم پیوند می دهد، سخنی نگفت؟ هرسخنران از ویژگی های جنسی، قومی، هویتی و ملی خود سخن راند و سیاهه ی پُرگلایه ی بلندبالایی از دشواری ها و نامردای ها و رفتارها و کردارهای ناروایی که با هموندان و حزب و سازمان و گروه او شده است، داشت. حکایت ها همه از شکایت بود و هیچ کس سخنی از همراهی و همپایی و همزیستی نداشت. کسی نگفت که مردمانی که در گذارِ هزاره های کهن در فلات ایران درکنار هم زیسته اند، چه انگیزه ها و گمانه ها و باورها و خواب ها و خیال ها و آرمان های مشترکی داشته اند که آنان را باهم سازگار کرده و باهمی آنان را تا به امروز پایدار کرده است؟ به زبان ساده تر، هیچ کس در پی چسبی که مردمان ایران را در سده های گذشته در کنار هم نگه داشته است، نبود! چرا؟ چرا همه دوقورت و نیم شان از دیگران باقی بود؟  نکند هدف از برگزاری این کنگره نشان دادن همین چگونگی بوده است تا نشان دهند که چیزی برای باهمی و اجماع ملی نمانده است وامیدی به آینده ایران در شکل کنونی آن نیست؟

 بسی بیش از بسیاری از سخنرانی ها انشاهای تکراری، کلیشه ای و بی محتوا بود. نه اشاره ای به نگرانی های کنونی مردم مانند: ناامنی، هراس از جنگ، کمبود، ناامیدی، بیکاری، بی پولی، عیالواری، کشتارهای روزافزون، بی پناهی مردم، بی آبی و بی برقی بود و نه آگاهی از گرفتاری های دشوارِ پیش رو. کسی در بحبوحه جنگ نه حال و حوصله شنیدن انشا درباره اهمیت سکولاریسم دارد و نه در پی دانستن مزایای مرکز زدایی ست. در حقیقت، سخنرانان نشان دادند که نمی شود نیم سده از کشور دور بود و درمان دردهای آن نسخه نوشت؟ 

 روزگار ما، روزگارِ نبود معنا در رفتارها و کردارهای آدمیان است. این چگونگی بسیار شگفت انگیز باید باشد، اما انگار آن گونه که باید، کسی را به شگفتی وانمی دارد. این که در کوران جنگی خانمانسوز و ریشه کن، کسانی کنگره ای بزرگ بنام ایران و برای آزادی راه بیندازند و در آن برطبل تفرقه و تفاوت های مردمان آن کشور بکوبند و گروهک های فاند-آوردِ دشمن را که هریک ساخته و پرداخته ی اتاق فکری امنیتی ست، به مردم بشناسانند و به آن ها میدان رسانه ای بدهند، نه خبرساز شد و نه آن گونه که باید واکنش برانگیخت. نیز چنین است داستان ایرانیانی که هر روز و شب در شهرهای بزرگ اروپا و امریکا، زیر پرچم اسرائیل و امریکا، از ترامپ و نتن یاهو برای ویران کردن ایران سپاسگزاری و قدردانی می کنند و سرکرده آنان که خود را پدر ملت ایران می پندارد، خود را در سایه جنایتکاران خون آشامی که می خواهند ملت و کشور را به "عصر حجر" باز گردانند، می داند و همواره از آنان سپاسگزاری می کند.

 البته گاه نبودِ معنا، نمادِ بیرونی رفتار و کرداری می تواند باشد که از درون برای انجام دهنده ی آن معنادار است. رفتارها و کردارهای آدمیان، منطق و معنای درونی خودش را دارد و بربنیادِ ترس ها، امیدها، آرمان ها، سود و زبان آنان شکل می گیرد.

نکته ی گفتنی دیگر در این راستا این است که در گستره ی همگانی مردم کشورهایی که آموزش و پرورش دموکراتیک ندارند، همیشه صداهای تندتر و جنجالی تر رسانه ای می شوند و این انگاره نادرست را میدان می دهند که همه چیز از معنا تهی شده است. با این همه، در بزنگاه تاریخی کنونی، نباید و نمی توان نقش فاند-بگیران و مزدورانی را که با پشتدهی به دولت های بیگانه، در پی وارونه نشان دادن حقیقت اند، نادیده  گرفت.  

................................

https://www.ifcongress.org/fa

 باید بگویم که بسیاری از گردهمایی ها، نشست ها، کنفرانس ها و کنگره هایی که این روزها در بیرون از ایران در پیوند با ایران برپا می شوند ریشه در فاندهایی دارد که فاندبگیران حرفه ای از سازمان های امنینی کشورهای بیگانه می گیرند. از این رو  پرداختن به این همایش ها و باریک شدن در کار آن ها، کاری بیهوده و بی معناست. البته اگر در پیوند با این کنگره چنین نبوده است، باید پرسید که چگونه گروهی که خود را سرآمدانِ سیاست و مدیریت در ایران می پندارند، از نوشتن عنوانی پاکیزه و روشن و پیام رسان به زبان فارسی برای فراخوان به نشستی - که لابد آن را بزرگ و تاریخی می دانسته اند - ناتوان بوده اند؟